Oğuzların Müslümanlığa Geçmeleri
 
 

       Bütün bu gayretler semeresini vermeÄŸe ve Müslümanlık Türkler arasında süratle yayılmaya baÅŸladı. Tarihçiler 960 yılında 200.000 çadırlık Türk halkının Müslümanlığı kabul ettiÄŸini belirtirler. Sayı olarak 1.000.000 civarında bur nüfusu ifâde eden bu grubun Karahanlı hanedanının hâkim bulunduÄŸu yerlerde oturan Karluk, YaÄŸma, ÇiÄŸil ve Tuhsi gibi Türk boyları olduÄŸundan şüphe edilemez.

      Aynı yıllarda OÄŸuzların da gruplar halinde bu yeni dini kabul ettiklerini görmekteyiz. BaÅŸlangıçta OÄŸuz Yabgu Devleti'nin hizmetinde olan ve fakat bazı anlaÅŸmazlıklar sebebi ile oradan ayrılarak Cend ÅŸehrine büyük bir OÄŸuz grubu ile gelen Selçuk'un bu hareketi büyük bir önem taşımaktadır. Selçuk ve maiyetindeki OÄŸuzlar burada Müslümanlığı kabul ettiler.

      Onun oÄŸul ve torunları daha sonraki yıllarda kendi adıyla anılacak olan Selçuklu Devleti'ni kurmuÅŸlardır. DiÄŸer taraftan Sâmânî Devletini diriltmeÄŸi çalışan Ebû Ä°brahim, Maveraünnehr'i Karahanlılardan geri almak için giriÅŸtiÄŸi mücâdeleler sırasında bir ara OÄŸuzYabgu'sunun yanına giderek onunla ittifâk yaptı, evlenme yoluyla yakınlık kurdu ve sonunda Yabgu'yu ve tebasını Müslümanlığa kazandı (1002). Böylece XI. asrın başında OÄŸuzların Müslümanlığı tamamlanmış oluyordu.

      OÄŸuzların, Müslüman olmalarının kısa zamanda neticeleri büyük olmuÅŸtur. Mayıs 1038'de Selçuk'un torunu TuÄŸrul BeÄŸ adına NiÅŸabur'da hutbe okunarak yeni bir Müslüman Türk devleti, Selçuklular ortaya çıkmış oluyordu. Ancak Türkistan'ın doÄŸu ve kuzey bozkırlarında henüz Müslüman olmayan göçebe Türkler vardı. Selçuklu Devleti'nin kurulmasından birkaç yıl sonra (1035-44) on bin çadırlık bir Türk grubu Müslüman olarak aynı yılın Kurban Bayramı'nda yirmi bin koyunu kurban olarak kesmiÅŸlerdir. Bu bilgiyi veren Ä°bn el-Kesir, Çin hududundaki Tatar ve Hıtayların dışında bütün Türklerin Müslüman olduklarını ilâve eder.