MODEL UYGULAMASINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER


• Öğrenmeyi ve hatırlamayı (retention) kolaylaştıran etkenler
• Modelin özellikleri
1.Cinsiyet, yaş, tutum vb. özelliklerin benzerliği
2.Prestij
• Başarı (competence)
• Sıcaklık, yakınlık
• Ödül değeri
• B.Gözlemcinin (gözleyenin) özellikleri
o Bilgiyi kazanma ve hatırlama kapasitesi
o Belirsizlik (eğer gözlemci kendi davranışından emin değilse modeli izler)
3.Kaygı seviyesi
4.Öteki kişilik özellikleri
• Modelin sunulma şekli
• Canlı veya sembolik model (canlı veya film, çizgi, yazı ile anlatım)
• Kapalı (Covert) model (öğrencinin hayal ettiği model)
• Çoklu model (gözlemciye benzer ve farklı modellerin aynı davranışı göstermesi)
• Uzman model veya başaçıkma modeli (model doğru davranışı tam olarak gösterir. Başaçıkma modelinde ise model davranışı yavaş yavaş kazanır.)
• Aşamalı model ((Graduated modeling) (davranış parçalara ayrılarak aşamalı olarak gösterilir)
• Yönlendirme (Instruction) (Model süreci gözlemciye açıklanır)
• Kuralların ve basamakların açıklanması(Commentary on features and Rules) Modelin davranışlarının önemli yönleri ve kurallar model veya anlatıcı tarafından açıklanır.
• Gözlemcinin özetlemesi
• Prova (Rehearsal)
• Dikkat dağıtıcı uyarıcıların azaltılması
• II.Uygulamayı (Başarıyı, Performance) etkileyen Faktörler
• Başarıyı teşvik eden etkenler
o Gizli pekiştirme (Vicarious reinforcement) (modelin davranışı pekiştirilir.)
o Kendi kendine pekiştirme (Self-Reinforcement) (model kendi davranışını pekiştirir)
o Kaygı uyandıran sonuçların gizlice ortadan kaldırılması (Vicarious extinction of fear responding). Gözlemci kaygılıysa, model uygulamasında uygulamanın olumsuz olabilecek sonuçlara dikkat edilmelidir.
o Doğrudan pekiştirme (Gözleyenin davranışı pekiştirilir)
o Çocuğun davranışının taklidi (model öncelikle çocuğun davranışını taklit ederse çocuk da onun davranışını taklit eder)
• Uygulama Kalitesine Etki Eden Faktörler
o Prova ve dönüt (Feedback)
o Katılımcı Modeling
• Uygulamanın Transferi ve Genellemesi
• Uygulama ortamının günlük yaşama benzerliği
• Uygulamanın tekrarı
• Doğal ortama transferi teşvik (pekiştireç)
• Davranışın ilkelerinin öğrenilmesi (bir davranışın tek başına ele alınması yerine davranışın temelleriyle birlikte ele alınması)
• Uygulama ortamındaki değişimlerin hazırlanması (bir davranış kazanılırken farklı ortamlarda gösterilebilecek şekilde kazanılmalıdır.)