Anarşizm (anarchisme): En tanınmış savunucusu Kropotkine'dir. Etika adlı eserinde (Türk. çev. A. Ağaoğlu) insanlardaki iyi içgüdülerin onlar arasında devlet baskısına lüzum kalmadan düzenli bir hayat kurmaya yeter olduğunu ileri sürmektedir. Lenine "Devlet ve Devrim" adlı kitabında sosyalizmin son haddinde devleti ortadan kaldırarak devletsiz bir yönetime yer vereceğini söylerken evrimci bir anarşizmi savunmaktadır. (Bu görüşte sosyalizm bir merhale gibi görülüyor).