II. ABDÃœLHAMÄ°D
 


      V. Murad'ın yerine tahta geçen, II. Abdülhamid yurttaÅŸların yönetime katılmalarını saÄŸlayacak bir anayasa kabul ve ilan edeceÄŸine söz vermiÅŸti. Nitekim tahta çıkar çıkmaz I. MeÅŸrutiyeti ilan etti ve bir anayasa hazırlattı. Bu Ä°lk Anayasa (Kanun-i Esasi) 23 Aralık 1876'da ilan edildi.

      Anayasa ilan edildikten kısa bir süre sonra 1877-1878 Osmanlı - Rus Savaşı baÅŸladı. Osmanlı orduları bu savaÅŸta ağır bir yenilgiye uÄŸradı. Mebuslar Meclisinde hükümet ağır eleÅŸtiriler aldı. Bu hezimetin sorumluları arandı. Bu tartışmalara kızan II. Abdülhamid Meclisi Mebusan'ı tatil etti.Böylece 30 yıl sürecek bir istibdat dönemi baÅŸlamış oldu. Bu 30 yıllık dönemde, DoÄŸu Rumeli, Mısır, Girit gibi yerlerin yitirilmesini önleyemedi. Dış borçları ödemeye çalışan II. Abdülhamid alacaklı devletlerin "Düyun-i Umumiye" adı altında uluslarası bir örgüt kurarak devlet gelirlerine el atmalarını engelleyemedi. Bu arada Ä°stanbul'un ve diÄŸer illerin imar iÅŸleriyle ilgilendi, ayrıca batı esaslarına göre eÄŸitim yapan pek çok okul kurdu. II. Abdülhamid'in açtığı okullarda yetiÅŸen yeni kuÅŸak, ülkenin içerisinde bulunduÄŸu durumu hoÅŸ karşılamıyor, istibdat yönetimi altında hiçbir geliÅŸme saÄŸlanamayacağını savunuyorlardı. Yeni düşünceleri paylaÅŸan diÄŸer aydınlarla buluÅŸup gizli dernekler kuruyor ve mücadelesini yeraltında yürütmeye çalışıyorlardı. Bu aydınlara da Jön Türkler (Genç Türkler) deniyordu. Giderek bütün gizli dernekleri çatısı altında toplayan Osmanlı Terakki ve Ä°ttihat Cemiyeti kuruldu. Sonradan Ä°ttihat ve Terakki Cemiyeti adını aldı. Ä°ttihat ve Terakki Cemiyeti'nin asker üyeleri, 1908 yılının Temmuz ayında Saraya baÅŸkaldırdılar. PadiÅŸahın bu hareketi bastırma giriÅŸimleri sonuç vermedi. Sonunda II.Abdülhamid MeÅŸrutiyeti yeniden ilan etti. Seçimler yapıldı ve parlamento oluÅŸturuldu.

      Ancak Meclis-i Mebusan'ın yetkilerinin sınırlı olması bir bunalıma yol açtı. Ordudaki okullu subaylarla alaylı subaylar arasında bir gerginlik doÄŸdu. 31 Mart Ayaklanması bu gerginliÄŸin bir sonucuydu. Ä°ttihat ve Terakki Cemiyeti'nin merkezi olan Selanik'ten gelen Hareket Ordusu ayaklanmayı bastırdı. II. Abdülhamid tahttan indirildi, Selanik'e gönderildi. Balkan Savaşı çıkınca, II. Abdülhamid Ä°stanbul'a getirildi. 1918 yılında Beylerbeyi Sarayında öldü. Sultan Mahmud Türbesine gömüldü.